|
شکرگزاری و انفاق در قرآن
یکی از مهمترین روش های مؤثر و
قدرتمند در جذب، مبحث شکرگزاری است که در فیلم راز نیز در بخش روش
های مؤثر معرفی شد، در قرآن نیز به صورت مستقیم به این موضوع و
تأثیر شکرگزاری در افزایش (نعمت) اشاره شده، در قسمتی از آیه 7
سوره ابراهیم می فرماید: لَئِن شَكَرْتُمْ لأَزِيدَنَّكُمْ
بدین معنا که اگر واقعا سپاسگزارى كنيد [نعمت] شما را افزون خواهم
كرد، همچنین در قرآن شکرگزاری، یک عمل ممدوح است، مثلاً در آیه 147
سوره نساء خداوند می فرماید: مَّا يَفْعَلُ اللّهُ بِعَذَابِكُمْ
إِن شَكَرْتُمْ وَآمَنتُمْ وَكَانَ اللّهُ شَاكِرًا عَلِيمًا یعنی:
خداوند می خواهد با عذاب شما چه کند؟ اگر شکرگزار باشید و ایمان
بیاورید. یعنی خدا چرا باید چنین بنده ای را عذاب کند، در صورتیکه
آخر آیه فرموده خود خدا نیز قدرشناس و داناست و با آنکه بی نیاز
است لکن قدر شکرگزاری شما را میداند، همچنین در آیات 121 و 122
سوره نحل آنگاه که خداوند اوصاف ابراهیم را بیان می کند، شکرگزاری
را از اوصاف مهم آن حضرت بر می شمرد و می فرماید: شَاكِرًا
لِّأَنْعُمِهِ اجْتَبَاهُ وَهَدَاهُ إِلَى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيمٍ
و در آیه بعد: وَآتَيْنَاهُ فِي الْدُّنْيَا حَسَنَةً وَإِنَّهُ
فِي الآخِرَةِ لَمِنَ الصَّالِحِينَ که در این 2 آیه بعد از اینکه
ابراهیم (ع) را شکرگزار معرفی می کند می فرماید: به راه راست
هدایتش کردیم و در دنیا به او نیکویی دادیم و در آخرت نیز از
صالحانش گردانیدیم.
از طرفی در بخش راز و ثروت برای
دریافت احساس تنعم به این نکته اشاره شد که ببخش تا پول بدست آوری
یعنی انسان با بخشیدن احساس دارا بودن در ضمیر ناخودآگاهش
شکل می گیرد، این نکته نیز در قرآن به زیبایی اشاره شده در جای جای قرآن
انسان را بر بخشیدن و انفاق کردن امر می کند مثلاً می فرماید:
وَأَنفِقُواْ فِي سَبِيلِ اللّهِ وَلاَ تُلْقُواْ بِأَيْدِيكُمْ
إِلَى التَّهْلُكَةِ وَأَحْسِنُوَاْ إِنَّ اللّهَ يُحِبُّ
الْمُحْسِنِينَ در این آیه 2 نکته حائز اهمیت است اول اینکه
انفاق از اوصاف نیکو کاران است و دوم اینکه خداوند نیکوکاران را
دوست دارد، عبارت "الله یحب" 17 بار در قرآن تکرار شده است که 5
بار آن (از بقیه بیشتر) به محسنین اختصاص دارد!
یعنی محسنین مشمول دوست داشته شدن و مورد علاقه قرار گرفتن از جانب
خدا به صورت خاص (تشریعی) می باشند. همچنین در آیه 261
سوره بقره می فرماید:
مَثَل كسانى كه اموال خود را در راه خدا انفاق می كنند همانند
دانه اى است كه هفت خوشه بروياند كه در هر خوشهاى صد دانه باشد؛
و خداوند براى هر كس كه بخواهد (آن را) چند برابر می كند، و
خداوند گشايشگر داناست. همانطور که ملاحظه می شود، تأثیر بخشش در
افزایش به صراحت در این آیه اشاره شده است.
نکته مهمی که در اینجا وجود دارد،
این است که انسان خیلی زود درگیر روزمرگی و یکنواختی می شود، یعنی
ممکن است شما پس از تنعم به واسطه شکرگزاری دیگر شکرگزاری را
فراموش کنید، اما راه حلی که دین ارائه می کند یک راه کامل و همگان
شمول است، و آن این است که انسان ها را امر بر نیکویی و صدقه می
کند، اگر انسانی مستقیماً با فقیران و نا توانان و گرسنگان و
مسکینان و یتیمان مواجه شود، یادآور می شود که خودش در شرایطی به
مراتب بهتر از ایشان زندگی می کند، از اینرو شکرگزاری را بر خود
واجب می داند، مثال آیه ای برای سند این حرف اشاره به آیه 8 سوره
نساء است، که می فرماید: وَإِذَا حَضَرَ الْقِسْمَةَ أُوْلُواْ
الْقُرْبَى وَالْيَتَامَى وَالْمَسَاكِينُ فَارْزُقُوهُم مِّنْهُ
وَقُولُواْ لَهُمْ قَوْلًا مَّعْرُوفًا یعنی: و هر گاه خويشاوندان
يتيمان و مستمندان در تقسيم [ارث] حاضر شدند [چيزى] از آن را به
ايشان ارزانى داريد و با آنان سخنى پسنديده گوييد، عبارت
وَقُولُواْ لَهُمْ قَوْلًا مَّعْرُوفًا بیانگر داشتن ارتباط با
اینان است و حتی کیفیت ارتباط نیز در این آیه اشاره شده است.
همچنین مشابه این موضوع (ارتباط با یتیمان) در آیه 127 سوره نساء
نیز اشاره شده است.
اگر انسان به دیدار و دلجویی بیماری برود، به جز ثواب و خیری که در
این عمل انسانی است دو سود عمده برای خود شخص دارد؛ اول اینکه با
دیدن وضع بیمار خداوند را به خاطر تندرستی اش شاکر می شود، و دوم
اینکه سیگنالی به ناخودآگاهش با عنوان: "سالم بودم که توانستم
انسان بیماری را عیادت کنم" می فرستد. این منافع در بازدید مستقیم
از فقیران، مسکینان، بیچارگان، گرسنگان، آسیب دیدگان و ... هم وجود
دارد؛ و البته منفعت اُخروی بالاتر از این است و صد البته رضایت
خدا از همه چیز بالاتر است.
در قرآن کریم کیفیت بخشش نیز به
زیبایی بیان شده است: از جمله آیات واپسین سوره بقره (261 تا 278)
اشاره به نکاتی همچون انفاق پنهانی و یا نگذاشتن منت بر سر مسکینان
و توجه به کید شیطان که انسان را به خاطر از دست دادن مال می
ترساند، آفات انفاق
ظاهری نیز پیش بینی شده است. در آیه 271 همین سوره
(بقره) می فرماید انفاق آشکارا خوب است، انفاق پنهان از این هم
بهتر است، از دید مادی نیز سیگنال پرقدرتی که ضمیر ناخودآگاه ما در
جریان انفاق دریافت می کند،
وقتی تمام بخشش صرف تولید احساس تنعم شود با توان بیشتری تولید می شود، در صورتیکه ممکن است در جریان
انفاق آشکارا بخشی از قدرت این سیگنال صرف خود نمایی شود.
|